Fenolen: Medicinaal, turfachtig en rokerig: Peat (turf)

Hier kun je proefnotities plaatsen, een cijfer (score) geven en vergelijken met proefervaringen van anderen. De notities zijn gecategoriseerd naar afkomst. Onderwerpen m.b.t. organoleptische eigenschappen vallen hier ook onder.
Gebruikersavatar
JayDie
Moderator
Moderator
Berichten: 6750
Lid geworden op: 31 Jul 2009, 19:49
Locatie: Gennep

Re: Fenolen: Medicinaal, turfachtig en rokerig: Peat (turf)

Ongelezen berichtdoor JayDie » 09 Apr 2012, 13:17

Piet schreef:Uit: HWF Virtuele Blind Tasting-1: Sample-1 (8 apr)
totalatool schreef:Tot mijn inmiddels toch wel vrij hoog gestegen frustratie moet ik toegeven dat ik nog steeds niet weet wat nou precies het verschil is tussen turf- en niet-turfrook.

Schaam je niet, idem hier. Had er er laatste met een collega (ook whiskyliefhebber) over. Bij welke geur komt turf nu het meest in de buurt? Is dat bij aardse rook (Ardbeg) of meer richting gerookte vis (makreel)?

"Probleem" is inderdaad dat er niet op elke hoek van de straat turf wordt verbrand :gnif
Je (her)kent de geur dus niet (snel)
0 x
Slainte Mhath ([Slawncha-Va]), John

Afbeelding / Twitter: JayDieNL / Hobbybrouwer / Untappd / Hobbybrouwerij Jusk!

Gebruikersavatar
Piet
Moderator
Moderator
Berichten: 8302
Lid geworden op: 31 Jul 2009, 00:51
Locatie: Vught

Re: Fenolen: Medicinaal, turfachtig en rokerig: Peat (turf)

Ongelezen berichtdoor Piet » 13 Jul 2012, 23:44

Hoewel er "Peat" (turf) in het onderwerp staat is dit toch ook de plaats voor "rokerige" whisky die tot stand komt zonder gebruik van geturfde mout!

Tot mijn verbazing hebben we het hier nog niet gehad over het "rokerig" dat afkomstig kan zijn van de gebrande cq verbrande, lees verkoolde, binnenkant van b.v. Bourbon of Sherry vaten.

In dat "rokerig" zijn inderdaad vaak rookaroma's met een houtskool of houtskoolvuur geur-associatie en een zoutedropsmaak te ontdekken... Hoewel het heel subtiel kan zijn is het soms ook erg uitgesproken en dan ga je al snel richting BBQ-associaties.... en wellicht een turf-idee.
0 x
Piet, voor whisky-intimi Peat in de Zen-tuin.

Gebruikersavatar
Soundwave
Whisk(e)y goeroe
Whisk(e)y goeroe
Berichten: 1657
Lid geworden op: 05 Mei 2012, 00:58
Locatie: Den Haag

Re: Fenolen: Medicinaal, turfachtig en rokerig: Peat (turf)

Ongelezen berichtdoor Soundwave » 16 Jul 2012, 23:15

Wat ik nog weinig hier heb zien terug komen maar wel nieuwsgierig naar ben hoe anderen er over denken, is de volgorde van het herkennen van geuren. Wat bedoel ik daarmee? Het volgende:

Ik heb wel eens het idee dat ik redelijk kan onderscheiden inmiddels wat de geur van turfrook is. Gek genoeg heb ik nog nooit daadwerkelijk gebrande turf geroken. Dit geldt denk ik voor behoorlijk veel whiskydrinkers. Wat we hier dus doen is afstrepen. Na alle andere geuren die we kennen blijft er iets over en omdat men je ooit verteld heeft dat het ruikt naar turf nemen we dan maar aan dat die geur dus turf moet zijn. Of medicinaal of welk ander label iemand je heeft aangegeven en dat plak je dan zelf maar op die specifieke geur die je steeds terug voelt komen.

Bij de meeste geuren is het echter zo dat je die wel al heel vaak in je leven hebt geroken. Banaan is banaan (los van rijp versus onrijp, etc). Gerookte kip kennen we ook bijna allemaal wel net als BBQ rook, sigaren, etc en ga zo maar verder. Zoals Piet ergens schreef moet je bij jodium het bruine goedje kennen en dan wordt de associatie veel makkelijker. Ik vraag mij dus af of het 'probleem' van het onderscheid in de groep 'Fenolen' dan ook niet puur ligt in de misschien verkeerd aangeleerde associatie.
Zo dacht ik jaren geleden dat wat ik nu herken in Laphroaighs, gewoon de geur was van whisky. Omdat het zo'n beetje de enige was die mijn pa dronk. Voor mij was Laphroaig == Whisky.
Ditzelfde probleem had ik ook een beetje wanneer sherry als beschrijving gebruikt wordt. Ook daar heb ik de volgorde echt andersom leren herkennen. Pas vorige week ook eens sherry gedronken (bah!! maar desondanks lekkere whiskies met deze omschrijving!).

PS
Nog meer reden om ipv een hele box met geuren specifiek op zoek te gaan naar essence flesjes waarin de geur van de soorten turfrook opgeslagen zitten...
0 x

Gebruikersavatar
Matti
Moderator
Moderator
Berichten: 4407
Lid geworden op: 25 Okt 2011, 23:00
Locatie: Zutphen

Re: Fenolen: Medicinaal, turfachtig en rokerig: Peat (turf)

Ongelezen berichtdoor Matti » 17 Jul 2012, 00:28

Ik heb ook nog nooit brandende turf geroken, maar wel de verwante geuren 'bosgrond', 'moeras', 'houtvuur/rook', 'kolenvuur/rook' en 'jodium' en die komen dan ook veel vaker voor in mijn tasting notes dan 'turf'. Ik schrijf het wel eens op, maar dan is het meer een brede associatie met zwaar geturfde whiskies, ik durf het nog niet aan om het specifieker te benoemen tot ik het eens in levende lijven heb geroken :)
0 x
Matthijs, whiskynerd.

Blogt zo af en toe via The Lyne Arm

Gebruikersavatar
Soundwave
Whisk(e)y goeroe
Whisk(e)y goeroe
Berichten: 1657
Lid geworden op: 05 Mei 2012, 00:58
Locatie: Den Haag

Re: Fenolen: Medicinaal, turfachtig en rokerig: Peat (turf)

Ongelezen berichtdoor Soundwave » 17 Jul 2012, 02:04

Matti schreef:Ik heb ook nog nooit brandende turf geroken, maar wel de verwante geuren 'bosgrond', 'moeras', 'houtvuur/rook', 'kolenvuur/rook' en 'jodium' en die komen dan ook veel vaker voor in mijn tasting notes dan 'turf'. Ik schrijf het wel eens op, maar dan is het meer een brede associatie met zwaar geturfde whiskies, ik durf het nog niet aan om het specifieker te benoemen tot ik het eens in levende lijven heb geroken :)


Haha kijk dan ben je in ieder geval eerlijker dan ik zelf. Ik hoor mijzelf regelmatig tegen bezoek dingen zeggen als "Die ik je nu ga laten proeven is wel veel turferiger dan de vorige hoor!". Los van het feit dat het geen eens een woord is, is het dus inderdaad zo dat ik als referentiekader niet daadwerkelijk de turfrook gebruik, maar andere whiskys waarvan het mij is aangeleerd is dat ze 'heavily peated' zijn. En nu durf ik mijn hand ervoor in het turfvuurtje te steken dat heel wat mensen zich hier ook schuldig aan maken. (geen idee of dat überhaupt erg is, maar lijkt mij een leuke discussie).
0 x

Gebruikersavatar
Piet
Moderator
Moderator
Berichten: 8302
Lid geworden op: 31 Jul 2009, 00:51
Locatie: Vught

Re: Fenolen: Medicinaal, turfachtig en rokerig: Peat (turf)

Ongelezen berichtdoor Piet » 17 Jul 2012, 17:04

Soundwave schreef:... En nu durf ik mijn hand ervoor in het turfvuurtje te steken dat heel wat mensen zich hier ook schuldig aan maken. (geen idee of dat überhaupt erg is, maar lijkt mij een leuke discussie).

Dat denk ik ook.

Ik gebruik "geturft" of "peaty", "peated" eigenlijk als typering op hoog niveau.
"Rokerig" gebruik ik ook als typering maar dan meer als het niet het gevolg is van gebruik van turfrook bij het eesten maar wanneer het tijdens de productie wordt veroorzaakt door andere factoren.... althans dat denk ik dan (b.v. het gebrande vat).

Daarbij ga ik er vanuit dat de meeste Medicinale aroma's in whisky afkomstig zijn van turfrook en dus vallen onder "geturft". Dat geldt eigenlijk voor al mijn turf-associaties. Of het nu medicinaal is, teer, gerookte makreel (of andere vis), nieuwe rubberbanden of verbrand rubber (Een rubbertje of latex in Whisky) of zelfs stookolie (Olie in Whisky of olieachtige Whisky), etc. etc. al die aroma's associeer ik met "geturft".

Er zijn ook aroma's op het grensvlak ( houterig, leer, ... en Hout in Whisky ) die door turf-rook veroorzaakt kunnen zijn maar zeker ook afkomstig kunnen zijn van andere "bronnen", en dan ben ik al veel terughoudender om ze onde de noemer "geturft" te plaatsen.

En inderdaad ook ik heb nog nooit Schotse turfrook geroken, laat staan Islay-turf en dan ook nog het zachte type.
Heel vroeger wel turf en turfrook geroken. Dat was Nederlandse turf en is al heel lang geleden.
Echter er is natuurlijk heel veel over geschreven en het is die kennis die bij een ieder kennelijk een belangrijke rol speelt.
Erg lijkt me dat niet als het maar gegrond is.

Dan komen we bij de fabels en onzin zoals distilleerketels gestookt met turf die daar de oorzaak van zouden zijn, zilte whisky door lagering aan zee, etc. Zoals te lezen in Absolute nonsens en onzin over Scotch, whisky en whiskey


Weleenswaar in het Engels, maar toch: Peatrified 8-) ... misschien nog wel een beter woord dan "peaty", "peated" ;)
0 x
Piet, voor whisky-intimi Peat in de Zen-tuin.

Gebruikersavatar
OpiumX
Senior
Senior
Berichten: 482
Lid geworden op: 11 Feb 2013, 08:15
Locatie: Dordrecht

Re: Fenolen: Medicinaal, turfachtig en rokerig: Peat (turf)

Ongelezen berichtdoor OpiumX » 24 Mar 2013, 11:32

Ach, ik had een paar jaar geleden een fles gekocht voor mijn stagebegeleider. Ik vroeg em eerst wat hij lekker vond in whisky. Zegt ie: visnetten! Dus toen heb ik maar een Ardbeg 10 year old gekocht... Bleek een goede keus te zijn.

Visnetten, hoe kom je aan die associatie? Ik vroeg nog aan hem of hij in zijn vrije tijd aan zulke netten zat te knagen. Werd ie boos om! :P

Frank
0 x

Gebruikersavatar
Piet
Moderator
Moderator
Berichten: 8302
Lid geworden op: 31 Jul 2009, 00:51
Locatie: Vught

Re: Fenolen: Medicinaal, turfachtig en rokerig: Peat (turf)

Ongelezen berichtdoor Piet » 24 Mar 2013, 13:10

OpiumX schreef: Zegt ie: visnetten! Dus toen heb ik maar een Ardbeg 10 year old gekocht... Bleek een goede keus te zijn.

Wellicht in verband met de locatie op een eiland en aan de kust de associatie met de woelige baren, vissershaven vissersschepen, netten, meeuwen, strand.......en droom maar weg :gnif
0 x
Piet, voor whisky-intimi Peat in de Zen-tuin.

Gebruikersavatar
Piet
Moderator
Moderator
Berichten: 8302
Lid geworden op: 31 Jul 2009, 00:51
Locatie: Vught

Turf aroma's en rijping

Ongelezen berichtdoor Piet » 17 Jul 2013, 08:49

Uit Poll: No Age Statement whisky: de nieuwe mode in whiskyland.
WhiskyWorf schreef:
WhiskyWorf schreef:Voor wat betreft de leeftijd van whisky is het ook een kwestie van smaak. Het is bekend dat turfsmaak in whisky afzwakt naarmate de whisky langer in het vat rijpt. ......

Piet schreef:Hierover schrijft Robin Brilleman toevallig in de recente WhiskyPassion (pg.19) dat dit vaak zo was/is omdat er destijds een tekort was aan peated mout 8-)


Bedankt Piet, ik zal het nieuwe nummer snel gaan halen en het artikel eens gaan lezen. Maar hoe zit het dan met de Octomore die juist jong (5 jaar) gebotteld is, om hem zo zwaar geturfd als mogelijk te houden?

Piet schreef:
WhiskyWorf schreef:Bedankt Piet, ik zal het nieuwe nummer snel gaan halen en het artikel eens gaan lezen. Maar hoe zit het dan met de Octomore die juist jong (5 jaar) gebotteld is, om hem zo zwaar geturfd als mogelijk te houden?

Ik zeg ook niet dat daarvan niets waar is hoor. Ik geef alleen aan dat er veel op verkeerde veronderstellingen cq informatie berust. Niet zijnde een groot turf liefhebber, heb ik daar zelf weinig ervaring mee...


In De Chemie van Schotse maltwhisky schrijft Robin Brilleman: "Turfrookaroma's die ontstaan door fenolen, verdwijnen bijvoorbeeld langzaam tijdens de rijping."

En dat was ook tijdelijk merkbaar in de paar geturfde oudjes die ik geproefd heb (o.a. Port Ellen, Brora, Caol Ili,...)... Althans dat denk ik. Deze aroma's waren (nog maar?) vrij subtiel aanwezig,.... maar ik heb diezelfde expressies niet jong gedronken om echt te kunnen vergelijken.

In de recente WhiskyPassion schrijft hij: ".... Het tekort aan geturfde mout werd nog nijpender toen distilleerderij Port Ellen op 1 april 1967 weer in productie kwam.... Dat het tekort aan geturfde mout al voor de opening van Port Ellen een probleem was, werd een paar jaar geleden bewezen door een vat Lagavulin uit 1966...... (lees de leuke anekdote in het artikel).... Deze Lagavulin uit 1966 miste de rookaroma's niet omdat ze verdwenen zouden zijn tijdens de rijping op eikenhouten vat, maar omdat deze whisky eenvoudigweg gedislilleerd was met gerst die met droge lucht was gedroogd in plaats van met een turfvuur.

E.e.a. nog even los van "rook aroma's" die er juist inkomen uit het vat en door het rijpen.
0 x
Piet, voor whisky-intimi Peat in de Zen-tuin.

whiksy
Top bijdrager
Top bijdrager
Berichten: 839
Lid geworden op: 26 Jun 2013, 20:05

Re: Fenolen: Medicinaal, turfachtig en rokerig: Peat (turf)

Ongelezen berichtdoor whiksy » 07 Okt 2013, 20:08

(uit VBT4-sample 3)
Piet schreef:
Matti schreef:Yup, dat onderscheid maak ik ook pas sinds een paar maanden. Zorgt wel voor flink wat spraakverwarring omdat het gros van de mensen als ze rook ruiken, turf herkennen

Eigenlijk is er grofweg een tweedeling te maken tussen "rook" aroma's in de breedste zin die
- afkomstig van door turf-rook gedroogde mout (maar lijkt totaal niet op de geur of smaak van turf)
- gebrande eiken vaten

Verder heeft niet turf gedroogde mout ook wat natuurlijk fenol van ±2 ppm maar dat is niet als zodanig te herkennen.
Dus vooral bourbon vaten kunnen aardig wat "rook" veroorzaken, maar niet de "medicinale", en rubber (al dan niet verbrand). teer en pek componenten die van de turf afkomstig zijn. En inderdaad zijn alle combinaties mogelijk 8-)

Dit zie je ook met "sherry". Het is mij vaak niet duidelijk of er dan gedoeld wordt op een vermoedde rijping op Sherry vaten of dat men de geur van sherry waarneemt (maar wat voor want b.v een fino ruikt en smaakt toch héél anders dan een PX), of dat men aroma's denkt te bespeuren die ook in een Sherry (wederom welke?) voor kunnen komen.
Daarom noem ik de verschillende componenten liever bij de naam.

Maar dat is eigenlijk een mooie discussie voor de betreffende onderwerpen in "organoleptische onderwerpen".

Aha, ik denk dat ik het begin te begrijpen. Heeft iemand een duidelijk voorbeeld van een rokerige, niet geturfde whisky? Ik wil dat wel eens met een licht geturfde vergelijken.
0 x

Gebruikersavatar
Matti
Moderator
Moderator
Berichten: 4407
Lid geworden op: 25 Okt 2011, 23:00
Locatie: Zutphen

Re: Fenolen: Medicinaal, turfachtig en rokerig: Peat (turf)

Ongelezen berichtdoor Matti » 07 Okt 2013, 20:16

Een vrij goed voorbeeld vind ik de Deanston Virgin Oak (al is mijn fles al weer 1,5 jaar oud, dus is het niet uitgesloten dat de stijl inmiddels veranderd is). Deze maakt zo te proeven gebruik van hevig verkoolde vaten (heavy char), en dat proef je :)

Overigens haal ik soms ook niet-medicinale en niet-rook aroma's uit geturfde malts: bosgrond en gedroogde bladeren bijvoorbeeld (Ardmore heeft bijvoorbeeld deze aroma's vaak). Die benoem ik vaak als 'turf' omdat ze me doen denken aan de geur van gedroogde turf zoals ik die bij enkele distilleries heb mogen ruiken, maar het is waarschijnlijk simpelweg een andere vorm van 'turfrook'.
0 x
Matthijs, whiskynerd.

Blogt zo af en toe via The Lyne Arm

Gebruikersavatar
Piet
Moderator
Moderator
Berichten: 8302
Lid geworden op: 31 Jul 2009, 00:51
Locatie: Vught

Re: Fenolen: Medicinaal, turfachtig en rokerig: Peat (turf)

Ongelezen berichtdoor Piet » 07 Okt 2013, 20:49

Matti schreef: ...bosgrond en gedroogde bladeren...

Maar dat soort geuren vind je dan ook wel weer in whiskies die op oudere vaten hebben gelegen, heel lang of vaker gebruikt. Zeker als een spirit lang op meermalig hergebruikte vaten ligt kan er wat muffigs (schimmel?) bij komen, ook in de smaak. In het laatste geval kan het storend of zelfs problematisch worden. En dan natuurlijk niet te vergeten de invloed van het gebruikte water hierop.

De scheidslijnen zijn vaak dun.

"Muffig" in Whisky (oud leer, leertje, hout) en Gronderig, aards, vuursteen en mineraal
0 x
Piet, voor whisky-intimi Peat in de Zen-tuin.

Gebruikersavatar
caskstrength
Forum goeroe
Forum goeroe
Berichten: 3544
Lid geworden op: 04 Jun 2013, 01:46

Re: Fenolen: Medicinaal, turfachtig en rokerig: Peat (turf)

Ongelezen berichtdoor caskstrength » 14 Jan 2017, 18:11

Degenen die een artikel over turf willen lezen: zie hier!
0 x
Affirmanti incumbit probatio

RinzeB
Actief lid
Actief lid
Berichten: 26
Lid geworden op: 12 Sep 2018, 10:07

Re: Fenolen: Medicinaal, turfachtig en rokerig: Peat (turf)

Ongelezen berichtdoor RinzeB » 14 Sep 2018, 13:07

Hallo Allemaal,

Interessant onderwerp! Waarbij ik persoonlijk erg nieuwsgierig ben naar een whisky waarin de expressie van jodium/ medicinaal het meest naar voren komt. Hebben jullie hier concrete voorbeelden van?

Groet,
Rinze
0 x

pascaldo
Senior
Senior
Berichten: 200
Lid geworden op: 24 Dec 2017, 09:20
Locatie: Noord-Brabant(zuid-oost)

Re: Fenolen: Medicinaal, turfachtig en rokerig: Peat (turf)

Ongelezen berichtdoor pascaldo » 14 Sep 2018, 13:33

RinzeB schreef:Hallo Allemaal,

Interessant onderwerp! Waarbij ik persoonlijk erg nieuwsgierig ben naar een whisky waarin de expressie van jodium/ medicinaal het meest naar voren komt. Hebben jullie hier concrete voorbeelden van?

Groet,
Rinze



Deze volg ik ook even, maar dan omdat ik hier, op dit momentç juist niet op zoek naar ben :).
Ik kan me nog een Ardbeg Perpetuum herinneren, die ik een EHBO-koffer (mijn indruk van medicinaal) noemde.
1 x
Afbeelding


Terug naar “Proefnotities, "Tasting notes" en organoleptische onderwerpen”

Wie is er online

Gebruikers op dit forum: Geen geregistreerde gebruikers en 6 gasten