Het 'Domme Vragen Bestaan Niet'-topic

[HammerHead]

Alcohol lost zeer goed op in water en een oplossing is in beginsel gewoon een homogeen mengsel van vloeistoffen. Dat er in een fles whisky op bepaalde plekken meer alcohol zou zitten dan op andere lijkt me dan ook totale onzin.
Nu is het natuurlijk wel zou dat er ook nog allerlei andere moleculen in whisky aanwezig zijn en sommigen daarvan zullen beter oplossen in alcohol en anderen in water. Dat zou de homogeniteit van de totale oplossing in theorie kunnen verstoren, maar dat daarvan op flesniveau iets te merken zou zijn met betrekking tot het alcoholpercentage lijkt me zeer sterk. Daarvoor zijn veel grotere hoeveelheden van die overige stoffen nodig dan er in whisky aanwezig zijn.

In een vat is dat mogelijk anders doordat er langs de wanden interactie tussen het vat en de oplossing plaatsvindt, maar een fles is volledig inert.

[Cask1988]

Flessen om de zoveel tijd plat leggen of omkeren voor het vochtig houden van de kurk is in steeds minder gevallen überhaupt nodig omdat veel ‘kurken’ gewoon van kunststof zijn. Dat gezegd hebbende: áls je dan al een fles met echt kurk hebt, niet doen. Het hoge alcohol percentage in de whisky heeft juist een averechts effect op de kurk. Alcohol onttrekt vocht. Dus ja, je laat de kurk vocht absorberen maar zodra je m weer rechtop zet begint er een uitdrogingsproces waardoor er uiteindelijk nog minder vocht in de kurk zit als voordat je m liet weken. Als je dan toch iets wilt doen, flikker dan je echte kurksluiting weg en druk er een kunststof versie op van dezelfde diameter die van een andere, inmiddels lege, fles komt. Wie wat bewaard die heeft wat

Bij wijn kan dit idd prima. Simpele reden; veel lager ABV.

[Aaaan taaaaaafel]

Weer wat geleerd!

[Reichenbach]

...Het argument dat flessen keren goed zou zijn voor de verdeling van de alcohol is nieuw voor me. Het enige zinvolle dat ik daarover kan zeggen is dat in mijn ervaring flessen eerder verbeteren in smaak naarmate ze langer op zijn dan verslechteren. Zou de 'smaak' (esters, alcohol) inderdaad iets naar beneden afzakken?

Dat is maar een hypothese hoor, geen bewezen feit.
Zo als eerder aangegeven is het oxideren van de whisky met het dalen van het vulniveau een veel plausibeler verklaring voor de verandering in smaak hierbij. Het veranderen van de smaak van een sample met de tijd in het glas duidt hier ook al op.

[cor0566]

Het blijft moeilijk.

Groet Cor

[Fat Bastard!]

Het blijft moeilijk.

Zoals het leven zelf Cor!

[Uridium]

Alcohol lost zeer goed op in water en een oplossing is in beginsel gewoon een homogeen mengsel van vloeistoffen. Dat er in een fles whisky op bepaalde plekken meer alcohol zou zitten dan op andere lijkt me dan ook totale onzin.
Nu is het natuurlijk wel zou dat er ook nog allerlei andere moleculen in whisky aanwezig zijn en sommigen daarvan zullen beter oplossen in alcohol en anderen in water. Dat zou de homogeniteit van de totale oplossing in theorie kunnen verstoren, maar dat daarvan op flesniveau iets te merken zou zijn met betrekking tot het alcoholpercentage lijkt me zeer sterk. Daarvoor zijn veel grotere hoeveelheden van die overige stoffen nodig dan er in whisky aanwezig zijn.

In een vat is dat mogelijk anders doordat er langs de wanden interactie tussen het vat en de oplossing plaatsvindt, maar een fles is volledig inert.

Om nog even een fysisch-chemisch steentje in de vijver te gooien... op grond van de tweede wet van de thermodynamica zullen alle moleculen van één soort zich inderdaad volledig homogeen verdelen over de ruimte, 'in de richting van de laagste entropie'. Veel smaakstoffen (esters, ketonen, polyfenolen) zijn 'hydrofoob' en binden dus zich niet aan water (lossen niet of nauwelijks op in water). Gelukkig bevat whisky een aardige percentage aan alcoholmoleculen die een hydrofiele kop (-OH) en een hydrofobe staart (C2H5-) hebben. Daaraan kunnen hydrofobe smaakstoffen zich binden en in oplossing blijven. Het alcoholmolecuul is de verbinder tussen smaakstof en water. De alcoholgebonden smaakstoffen zijn wel groter en iets zwaarder dan water of ongebonden alcohol, maar zullen - zoals de Schotse botanicus Robert Brown opmerkte bij onderzoek naar stuifmeelkorrels in water - voortdurend door botsing met andere deeltjes blijven bewegen (zgn. Brownian Motion) en dus ook homogeen verdeeld blijven in de vloeistof. Alleen echt héél grote deeltjes, dus die met het blote oog zichtbaar zijn, zullen uitzakken, maar dan heb je het over een formaat dat ca. een miljoen tot miljard keer groter is dan een watermolecuul. Een watermolecuul is ongeveer 1,5 miljoenste micrometer groot, dus clusters vanaf ca 10 micrometer zullen dan neerslaan. Maar dat zijn deeltjes die je waarschijnlijk liever niet in je glas wilt hebben.

[Koning]

Niet echt een domme vraag toch? Misschien meer iets voor: Whiskybase in een nieuw jasje!

Domme vragen bestaan niet...

Ok ok ok, ik verplaatst de discussie

De bijbehorende posts ook verplaatst naar Koning @ Whiskybase in een nieuw jasje!
Mod Richard

[HammerHead]

...

Om nog even een fysisch-chemisch steentje in de vijver te gooien... op grond van de tweede wet van de thermodynamica zullen alle moleculen van één soort zich inderdaad volledig homogeen verdelen over de ruimte, 'in de richting van de laagste entropie'. Veel smaakstoffen (esters, ketonen, polyfenolen) zijn 'hydrofoob' en binden dus zich niet aan water (lossen niet of nauwelijks op in water). Gelukkig bevat whisky een aardige percentage aan alcoholmoleculen die een hydrofiele kop (-OH) en een hydrofobe staart (C2H5-) hebben. Daaraan kunnen hydrofobe smaakstoffen zich binden en in oplossing blijven. Het alcoholmolecuul is de verbinder tussen smaakstof en water. De alcoholgebonden smaakstoffen zijn wel groter en iets zwaarder dan water of ongebonden alcohol, maar zullen - zoals de Schotse botanicus Robert Brown opmerkte bij onderzoek naar stuifmeelkorrels in water - voortdurend door botsing met andere deeltjes blijven bewegen (zgn. Brownian Motion) en dus ook homogeen verdeeld blijven in de vloeistof. Alleen echt héél grote deeltjes, dus die met het blote oog zichtbaar zijn, zullen uitzakken, maar dan heb je het over een formaat dat ca. een miljoen tot miljard keer groter is dan een watermolecuul. Een watermolecuul is ongeveer 1,5 miljoenste micrometer groot, dus clusters vanaf ca 10 micrometer zullen dan neerslaan. Maar dat zijn deeltjes die je waarschijnlijk liever niet in je glas wilt hebben.

Goeie uitleg en altijd fijn om de scheikunde weer wat op te halen. En over uitzakkende deeltjes; ik heb toch regelmatig independent single casks gehad waar op de bodem van de fles een zweempje of soms zelfs duidelijk cask sediment is te zien. Ook wel eens een op port gerijpte Ben Nevis van Coopers Choice die het laatste kwart van de fles steeds wijnachtiger werd qua smaak (tot op het onaantrekkelijke af), er steeds vlokkeriger uit ging zien en zelfs dikker aanvoelde als je 'm dronk. Die fles had ik achteraf gezien waarschijnlijk moeten schudden voor gebruik.

Hoewel dit in beginsel dus geen invloed heeft op de verdeling van de alcohol in de fles kan overdreven veel sediment daarmee wel de smaak beïnvloeden.

[Uridium]

...

Om nog even een fysisch-chemisch steentje in de vijver te gooien...

Goeie uitleg en altijd fijn om de scheikunde weer wat op te halen. En over uitzakkende deeltjes; ik heb toch regelmatig independent single casks gehad waar op de bodem van de fles een zweempje of soms zelfs duidelijk cask sediment is te zien. Ook wel eens een op port gerijpte Ben Nevis van Coopers Choice die het laatste kwart van de fles steeds wijnachtiger werd qua smaak (tot op het onaantrekkelijke af), er steeds vlokkeriger uit ging zien en zelfs dikker aanvoelde als je 'm dronk. Die fles had ik achteraf gezien waarschijnlijk moeten schudden voor gebruik.

Hoewel dit in beginsel dus geen invloed heeft op de verdeling van de alcohol in de fles kan overdreven veel sediment daarmee wel de smaak beïnvloeden.

Ik gok, dat het clusters van vetzuren en esters zijn, die aangroeien en dan zo zwaar worden, dat ze neerslaan. Maar er gebeurt waarschijnlijk nog veel meer in drank dan we als leken kunnen vermoeden. Want ik zat m'n verhaaltje te maken, maar vroeg me ineens af, hoe het dan kan, dat bier in een grotere tank toch echt steviger en voller smaakt wanneer de tank bijna leeg is, dan wanneer 'ie pas geleden gevuld is (ervaring opgedaan bij m'n man in het restaurant). En dat zijn die grote horecatanks met zakken erin die krimpen, dus het is geen oxidatie die daar voor zorgt. Kennelijk zakken ook daar zwaardere smaakcomponenten naar de onderste helft
Ben benieuwd tot welke deeltjesgrootte de Brownian Motion nog werkt en vanaf welke 'gewicht' er toch deeltjes of clusters zakken uit de suspensie.

[Koning]

Goeie uitleg en altijd fijn om de scheikunde weer wat op te halen. En over uitzakkende deeltjes; ik heb toch regelmatig independent single casks gehad waar op de bodem van de fles een zweempje of soms zelfs duidelijk cask sediment is te zien. Ook wel eens een op port gerijpte Ben Nevis van Coopers Choice die het laatste kwart van de fles steeds wijnachtiger werd qua smaak (tot op het onaantrekkelijke af), er steeds vlokkeriger uit ging zien en zelfs dikker aanvoelde als je 'm dronk. Die fles had ik achteraf gezien waarschijnlijk moeten schudden voor gebruik.

Altijd schudden voor gebruik, David! En kijk altijd naar de "tenminste houdbaar tot" datum op het etiket

[HammerHead]

Ben benieuwd tot welke deeltjesgrootte de Brownian Motion nog werkt en vanaf welke 'gewicht' er toch deeltjes of clusters zakken uit de suspensie.

Ik vind dat ook altijd zo bijzonder aan die preservergassen en de manier waarop sommige mensen menen die voor spirits te kunnen gebruiken. Een paar pufjes en dan ligt er kennelijk een deken van Argon o.i.d. op de vloeistof. Dat mengt toch binnen de kortste keren weer met de rest van de lucht in de fles? Lijkt mij alleen te werken als je alle lucht in de fles vervangt door het preservergas of ten minste zoveel dat er te weinig zuurstofmoleculen overblijven om een merkbare impact op de resterende whisky te hebben.

[Cask1988]

Ik vind dat ook altijd zo bijzonder aan die preservergassen en de manier waarop sommige mensen menen die voor spirits te kunnen gebruiken. Een paar pufjes en dan ligt er kennelijk een deken van Argon o.i.d. op de vloeistof. Dat mengt toch binnen de kortste keren weer met de rest van de lucht in de fles? Lijkt mij alleen te werken als je alle lucht in de fles vervangt door het preservergas of ten minste zoveel dat er te weinig zuurstofmoleculen overblijven om een merkbare impact op de resterende whisky te hebben.

Heb het nooit zelf geprobeerd maar de wetenschap erachter snap ik wel. Dat gas is zwaarder dan zuurstof en schijnt niet te hechten en dus drukt het de zuurstof omhoog. Eenzelfde effect als dat olie of benzine op water blijven drijven. In een gesloten situatie van fles met kurk vind ik de werking iig plausibel te noemen. Iemand ervaring daarmee?

Ik zie oxidatie als iets positiefs dus voel zelf niet de behoefte om het uit te proberen

[Uridium]

Nou, je moet inderdaad best wel aardig wat argon of stikstof in de fles blazen voordat je alle zuurstof verdrongen hebt. Ik heb vroeger bij een rederij gewerkt die gassen vervoerde in verdichte vorm. Daar heb ik veel van geleerd, met name dat je veel en lang moet spoelen met stikstof om alle zuurstof uit de tanks te krijgen. Als er maar een beetje blijft hangen, dan migreert dat toch naar de onderste laag, want zuurstof is flink zwaar. En juist in die laag gebeurt het meest. Dus 'een pufje' is doorgaans niet genoeg. Je moet echt 'spoelen'...

[Reichenbach]

Zwavelhexafluoride een optie? Niet dat je dat zou moeten willen, maar wel lekker zwaar.