Eerste ervaring met Islay malt

[JeroenFM]

Vreemde ervaring met Caol Ila 12yo
Een tijdje terug heb ik Ralfy's youtube kanaal ontdekt. Nu was ik al een tijdje nieuwsgierig naar Single Malts, maar dankzij zijn review 277 durfde ik eindelijk de stap te nemen om er eens een van uit te proberen.

Vol goede moed ging ik naar de plaatselijke slijter, waar ik al snel tot de ontdekking kwam dat alle 3 de genoemde whiskies daar verkrijgbaar waren. Nu was het op dat moment vrij druk, dus kon ik het personeel niet om advies vragen. Na een paar minuten twijfelen heb ik voor de Caol Ila 12yo gekozen, omdat ze die toevallig in een klein flesje hadden (0.2 liter), en omdat ik ook nieuwsgierig was naar het fenomeen "peated whisky". De geur van turfrook vind ik niet bepaald onprettig, behalve als het in je kleren blijft hangen (iets waar je met whisky normaal gesproken geen zorgen over hoeft te maken), dus het sprak me zeker aan.

Poging 1
De Caol Ila bleek een goede keuze te zijn. De whisky rook inderdaad naar turfrook, maar deze geur was vrij licht, en zeker niet onprettig. De smaak was ook lekker, hoewel ik duidelijk merk dat ik nog onervaren ben, en moeite heb om te zeggen wat ik precies proef (iets met appel?).

Poging 2
Zoals jullie begrijpen is zo'n flesje van 0.2 liter zo leeg, dus ging ik enkele weken later opnieuw naar de slijter, deze keer om een 0.7l fles te halen. Deze fles heeft een paar dagen lang gestaan (ik drink met mate, en alleen in het weekend), waarna ik tijdens een feestje mijn eerste glas nam.

Het eerste wat opviel was dat er een veel sterkere lucht aan de kurk zat dan bij het kleine flesje. Ik kon de geur op dat moment nog niet plaatsen, maar ik dacht "oh dat zal wel zo horen". Even nadat ik het glas op tafel had gezet begonnen mijn gasten te vragen of er ergens iets in brand stond. Heel nonchalant zei ik "oh dat is vast de whisky", en toen ze even hun neus er langs haalden leek dat het inderdaad te zijn. Vervolgens rook ik zelf nog even, en bleek de whisky heel anders te ruiken dan wat ik gewend was van het kleinere flesje.

Ik ben er nog steeds niet uit wat de geur nou precies is, maar de beste omschrijving die ik heb kunnen bedenken is "aangebrand vlees". Toen ik vervolgens een slok nam, bleek deze geur ook de smaak van de whisky te beinvloeden, waardoor het heel bitter smaakte en een rare nasmaak had. Ik zou bijna zeggen dat ze per ongeluk niet alleen de gerst met turf gerookt hadden, maar ook de verbrande turf in de fles hadden gegooid.

Poging 3
Van schrik heb ik de fles maar een tijdje laten staan, in de hoop dat het tijdelijk van aard zou zijn. Maar toen ik een week later weer een glas wou nemen was de geur nog steeds aanwezig, hoewel hij in het glas nu minder sterk was dan als je aan de fles of de kurk rook. Hierdoor kreeg ik het vermoeden dat het niet zozeer de Caol Ila was, maar de fles zelf.

Ik heb vervolgens de flessenhals en de kurk met keukenrol schoongemaakt, en de fles even (10 minuten of zo) open laten staan op het aanrecht, en daarna weer gesloten en in de kast gezet. In de tussentijd heb ik maar eventjes Johnny Walker Black Label genomen, daar was niks mis mee.

Poging 4
Op oudejaarsavond toch maar weer het risico genomen en de Caol Ila weer uit de kast gehaald. Toen ik de kurk er af haalde viel me gelijk op dat de indringende lucht uit de dop verdwenen was, en dat de flessenhals ongeveer zo rook als die van het kleine flesje dat ik eerder had. Vervolgens een glas ingeschonken, en zowel de aangebrande lucht als de rare bijsmaak waren volledig verdwenen. Het was weer Caol Ila zoals ik hem voor het eerst geproefd heb.

En nu?
Ik heb nog grofweg 1/3 fles over, en ik begin me ernstig af te vragen of ik ooit nog weer een 0.7l fles Caol Ila moet kopen. Mijn vraag aan jullie is dan ook vooral: is die aangebrande lucht met die rare bijsmaak normaal, of is er iets vreemds aan de hand met fles die ik gekocht heb?

Ik ben zeer aan het twijfelen door het verschil in smaak met het kleine flesje, en het feit dat het schoonmaken blijkbaar invloed had op de smaak van de grote fles.

[Matti]

Een mogelijke verklaring voor je ervaring (Ding! Rijm-bonus behaald! ) is dat de 0,7L fles nog 'vers' was terwijl het 0,2L flesje op de een of andere manier aan lucht was blootgesteld waardoor het rauwe randje van de smaak af was. Een bekend effect van lucht (zuurstof) op vooral geturfde whisky is dat na verloop van tijd de turfrook verdwijnt en de scherpe kantjes van de whisky af gaan.

In dat geval zou dus de smaak die je niet lekker vond de 'verse' smaak zijn en de smaak die je in eerste instantie wel mocht de 'aangetaste' smaak. Veel liefhebbers baseren hun oordeel over een whisky dan ook niet op de eerste paar glazen, omdat de whisky dan nog het meest 'rauw' is, of laten die eerste glazen een tijdje open in het glas staan om de oxidatie door de interactie met de lucht een kans te geven.

Onwaarschijnlijker, maar ook mogelijk, is dat de fles inderdaad verontreinigd was.

[JeroenFM]

Tja, of de kleine fles aan lucht is blootgesteld kan ik moeilijk zeggen - hij leek gewoon goed dicht te zitten (kurk er strak op en goed ingepakt), maar met de tweede weet ik het zeker want toen heb ik het bewust gedaan. Dan zou oxidatie inderdaad een goede verklaring zijn.

Maar ik bedenk me net dat toen ik afgelopen dinsdag een glas inschonk, er op een gegeven moment een druppel langs de fles liep. Aangezien je zulke dure drank niet moet verspillen heb ik deze met mijn vinger opgevangen, maar bij deze druppel dacht ik dus even weer die rare bijsmaak te proeven. Dat zou dan juist op een verontreinigde fles duiden, aangezien de buitenkant zuurstof genoeg krijgt.

[Piet]

Ik denk dat er met die flessen helemaal niets mis is maar dat het inderdaad "gewoon" de peat-gerelateerde aroma's zijn (verbrand plastic, autobanden, teer, carbolineum, gerookte makreel, etc.), die je welicht niet allemaal even goed bevallen.... en herkent.

Inderdaad tijd heeft directe invloed. Maar ook het toevoegen van wat druppeltjes water, iets dat bijna elke malt-liefhebber doet.

Whisky, zeker de betere, verandert cq ontwikkeld/ontvouwt in het glas, en zeker met wat water.
Dat "schoonmaken" van de fles en kurk is toch wel een soort van doodzonde hoor. Ik denk dat je voorlopig wat terughoudender moet zijn met het aanschaffen van peated-whisky en eerst maar voor wat "schone" smaaktypes moet gaan.

Na, 40 jaar vind ik namelijk dat veel goede whisky verpest wordt door een té hoog PPM. Die ga ik dan niet "schoonmaken" maar die koop ik niet omdat ik dat niet waardeer. Je springt meteen in té diep water!

PS: Het zou wel heel toevallig zijn als jouw eerste fles nu net een productiefout zou hebben, iets dat zeer zelden voorkomt.

[JeroenFM]

Ik denk dat er met die flessen helemaal niets mis is maar dat het inderdaad "gewoon" de peat-gerelateerde aroma's zijn, die je welicht niet allemaal even goed bevallen.

Dat zou heel goed kunnen, dat is ook de reden dat ik het vraag Ik weet niet goed wat ik zou moeten proeven, en als ik dan ineens verschil proef ga ik twijfelen.

Inderdaad tijd heeft directe invloed. Maar ook het toevoegen van wat druppeltjes water, iets dat bijna elke malt-liefhebber doet.

Dat heb ik bij poging 2 geprobeerd, hielp wel iets.

Dat "schoonmaken" van de fles en kurk is toch wel een soort van doodzonde hoor. Ik denk dat je voorlopig wat terughoudender moet zijn met het aanschaffen van peated whisky en eerst voor wat "schone" smaaktypes moet gaan.

Ik zal het nooit weer doen Duidelijk gebrek aan ervaring

Denk dat ik Caol Ila dan maar even links laat liggen voorlopig, en eens wat andere dingen ga proberen.

[-Roy-]

Ik heb laatst ook zo'n kleine Caol Ila gekocht en de eerste keer dat ik daar een glas uit dronk, vond ik 'm geniaal, maar tegen het einde van de fles (een tijdje later natuurlijk) vond ik 'm gewoon wel aardig. Het rokerige gaat er wat vanaf en dat is net wat ik zo leuk vind aan deze whisky.

Hetzelfde heb ik met Finlaggan Islay (wat volgens mij een 5-jarige Caol Ila is). Het eerste glas uit de fles was bijna net zo goed als de Caol Ila 12 jaar, maar nu deze op is en ik van de week dacht over te stappen op de Finlaggan, vond ik 'm wel leuk, maar minder leuk dan de eerste keer.

Misschien is het inderdaad de lucht, maar wat ik denk dat ook veel uitmaakt, is het moment waarop ik een whisky drink, wat voor whisky's ik ervoor heb gedronken (zelfs al is dat een paar dagen eerder) en wat ik er voor heb gegeten.

Maar goed, ik vind de brandlucht van Caol Ila dus wèl lekker, dus misschien moet ik in het vervolg de hele fles maar meteen leeg drinken.

[Piet]

Denk dat ik Caol Ila dan maar even links laat liggen voorlopig, en eens wat andere dingen ga proberen.

En deze is dan zelfs nog redelijk mild peated ! ... hoewel 12 jaar jong...
Ik zou in elk geval alle Islay's (maar ook heel wat anderen) maar even links laten liggen (ja, ja, mensen er zijn uitzonderingen maar dat maakt het niet eenvoudiger). Er zijn meer dan genoeg fantastische whiskies zonder of met maar een heel klein beetje, peat.

Er zal vast wel een verschil zitten tussen de 20ml en 70Ml... dat van de kurk is logisch want die is vele malen groter en kan dus meer bevatten. Het is wat het is en het is zoals het hoort te zijn, zo simpel is dat.

[totalatool]

Even een vraagje omdat je steeds spreekt over geur aan de kurk: je bewaart je flessen hopelijk toch wel staand?

[JeroenFM]

Ja, altijd staand

[Piet]

Voor de (her)bruikbaarheid en goede orde heb ik de titel aangepast omdat ik er van overtuigd ben dat dit niet zozeer een specifiek Caol Ila 12yo ervaring betreft, maar een Islay ervaring.
En ik kan je garanderen Jeroen, als het een jonge Laphroaigh, Ardbeg, Bowmore of .... was geweest, de ervaring vast nog heftiger geworden was. Voor de een is het heavy-peated en voor de ander Heavenly-peated (smaaktype-7).

Overigens is de HP die je op hebt een Island, Orkney, en ook die is geturfd met turf van dat eiland ..... maar heel wat subtieler dan de meeste Islay's, het ene "rokerig" of "geturfd" is het andere niet. Wat hier heel bekend is maar uiteraard voor newbies niet is: Voor de meeste Islay's geldt love-it-or hate-it of love-it-or-forget-it.

[JeroenFM]

Voor de (her)bruikbaarheid en goede orde heb ik de titel aangepast omdat ik er van overtuigd ben dat dit niet zozeer een specifiek Caol Ila 12yo ervaring betreft, maar een Islay ervaring.
En ik kan je garanderen Jeroen, als het een jonge Laphroaigh, Ardbeg, Bowmore of .... was geweest, de ervaring vast nog heftiger geworden was. Voor de een is het heavy-peated en voor de ander Heavenly-peated (smaaktype-7).

Overigens is de HP die je op hebt een Island, Orkney, en ook die is geturfd met turf van dat eiland ..... maar heel wat subtieler dan de meeste Islay's. Wat hier heel bekend is maar uiteraard voor newbies niet is: Voor de meeste Islay's geld love-it-or hate-it of love-it-or-forget-it.

Aanpassen van de titel is natuurlijk prima, en hoe vervelend ik het ook vind om hier telkens maar weer op terug te komen ben ik nog niet helemaal overtuigd om heel eerlijk te zijn

Bij de kleine fles Caol Ila kon ik duidelijk ruiken dat het met turf te maken had, maar vond ik het juist lekker. En dat is niet wat je noemt een "hate it" reactie
Bij Highland Park (waar het, zoals je zegt, veel subtieler is), heb ik überhaupt nog niks rokerigs gemerkt, maar dat heb ik ook alleen nog in een restaurant gedronken (en geen idee hoe lang die fles daar al open was). Ik ga straks mijn eigen fles eens openen en kijken of een vers geopende 12yo sterker ruikt dan wat ik tot nu toe gehad heb.

Juist omdat de lucht in de grote fles Caol Ila zo beduidend anders (dus niet zozeer sterker maar echt anders) was dan wat ik in de kleine geroken heb ben ik aan het twijfelen. De kleine fles rook naar turf-haarden zoals ik ze ook in 2012 in Ierland geroken heb (en ben er in die twee weken genoeg tegengekomen), maar de grote fles leek daar totaal niet op totdat deze een tijdje open was.

Hoe dan ook, in de huidige staat (dus niet meer zo sterk ruikend), vind ik mijn Caol Ila best lekker.

[Piet]

kon ik duidelijk ruiken dat het met turf te maken had

Dat is tevens een van de complicerende factoren. "Turf" is wel een hele high-level héél véél omvattende classificatie.

Dat kan variëren van "gronderig", aards, ruwe-turf en "bosgrond" (veel van het lokaal gebruikte water zal turf-deeltjes bevatten en er de smaak aan ontlenen, tot de eerder genoemde (het ene "rokerig" of "geturfd" is het andere niet) zoals sterk medicinaal, Jodium en carbol (naftaleen ?) BBQ-rook, rubber, teer, pek, olie, verbrand plastic en erger. Het feit dat je dat niet allemaal ruikt en niet gelijktijdig heeft te maken met wat we noemen complexiteit. Dat heeft tijd nodig. Hoe mooier de whisky hoe meer complexiteit. Ik ben bang dat je ervaring nog zo pril is dat je dit wellicht niet eens ervaren hebt,

....ben ik nog niet helemaal overtuigd om heel eerlijk te zijn ...

Eerlijk gezegd vraag ik me af hoe nuttig verdere discussie is als je nog zo weinig whisky geproefd hebt. Ik laat het even aan anderen.
Ik herhaal toch nog even twee van mijn eerder wel overwogen geschreven zinnen:

Je springt meteen in té diep water!
......
PS: Het zou wel heel toevallig zijn als jouw eerste fles nu net een productiefout zou hebben, iets dat zeer zelden voorkomt.

Volgens mij gaat deze discussie je niet verder helpen zonder het zelf te ervaren cq proeven. Ik denk namelijk dat je whisky onderschat.

En dat laatste punt blijf staan. Er worden hier honderden flessen per week geopend en zelden zijn daar problemen mee. Zou jij nu echt direct prijs hebben met je eerste echte peated malt met als enig vergelijk een 20ml flesje? ... Net als jij: Ik ben niet helemaal overtuigd.... en misschien wel helemaal niet.

[JeroenFM]

Wederom hele goede punten Piet, en na een nachtje slapen denk ik toch dat je gelijk hebt. Zoals je zegt heb ik inderdaad te weinig whisky-ervaring om een goede basis voor vergelijking te hebben, en zou simpele variatie tussen verschillende flessen (evenals het zuurstof-verhaal dat eerder genoemd is) het ook prima kunnen verklaren. Waarschijnlijk is het dan inderdaad een goed idee om een tijdje uit de buurt van de Islay-whiskies te blijven en eens wat dingen aan de andere kant van de

En je hebt ook gelijk dat de kans dat net die ene fles die ik koop niet goed is, vrij klein is.

Overigens, gisteravond ook de Highland Park maar eens opengemaakt, en hierbij eigenlijk geen verassingen. Het smaakte vrijwel identiek aan de glazen die ik in een restaurant had geprobeerd. Had hierbij wel het idee dat bepaalde aspecten die in mijn eerdere ervaring wat sterker naar voren kwamen nu een beetje gedempt waren, maar dat is verder voor de huidige discussie niet relevant.

Conclusie: licht rokerig geen enkel probleem, maar de wat sterkere/aanwezige peat-whiskies voorlopig even links laten liggen, oftewel meer richting de onderkant (delicate) van het smaakdiagram.

[Piet]

Whiskyervaring is vooral een kwestie van tijd en heel veel doen Jeroen.

Overigens, als je door het forum leest zul je zien dat ook de meest notoire whisky-aficionado's hier soms hebben dat ze dachten dat een whisky eerder of elders heel anders smaakte. Dat hoort er bij.
En kijk ook maar eens in Wat is de houdbaarheid van Whisky in 'n geopende fles ?

En ruik bij die HP (of elke whisky) de volgende ochtend maar eens aan het lege (niet gespoelde) glas dat een nachtje gestaan heeft. Dan ruik je de zware aroma's die je soms tijdens het drinken niet eens hebt ontdekt maar er dus wel degelijk in zitten.

[Yapi]

ik heb dezelfde ervaring qua smaak met de Caol Ila cask strength. Vind hem eigenlijk op CS niet te pruimen, echt niet de reden waarom ik gek ben van Caol Ila (eerder de oudere versies). Maar bij fel verdunnen wordt dit echt een topdram voor mij. Je maakt hem zo zacht als je hebben wil. Probeer eens een lepeltje water ipv een druppeltje? Met 1 dram kun je dat experiment wel eens doen...